Wprowadzenie
CachyOS to nowoczesna dystrybucja Linuksa oparta na Arch Linux, która skupia się na wydajności, prostocie i bezpieczeństwie. Dzięki zoptymalizowanemu jądru oraz własnym narzędziom systemowym, zapewnia użytkownikom szybkie działanie i wygodę obsługi.
Jednym z kluczowych elementów pracy w CachyOS jest zarządzanie oprogramowaniem — czyli instalacja, aktualizacja i usuwanie pakietów.
W tym poradniku krok po kroku pokażę, jak korzystać z narzędzi dostępnych w CachyOS.
W pierwszej części skupimy się na Terminalu, a w drugiej – opcje graficzne GUI.
🔧 Menedżery pakietów w CachyOS
CachyOS korzysta z kilku warstw systemu zarządzania pakietami:
- pacman – podstawowy menedżer pakietów znany z Arch Linux.
- yay – AUR helper (asystent) umożliwiający instalację pakietów z Arch User Repository (AUR) doinstalować można komendą powyżej.
- flatpak i appimage – w każdej dystrybucji jest podobnie, więc tego nie omawiam.
⚙️ Aktualizacja systemu
Zanim zainstalujesz nowe oprogramowanie, warto odświeżyć bazę pakietów i zaktualizować system, wydajemy więc komendę w Terminalu:
sudo pacman -Syu

To polecenie:
- S – synchronizuje pakiety,
- y – odświeża listę repozytoriów,
- u – aktualizuje wszystkie zainstalowane pakiety.
💡 W CachyOS zaleca się regularne aktualizacje — najlepiej minimum raz w tygodniu.
📦 Instalacja pakietów z repozytoriów oficjalnych
Aby zainstalować pakiet z repozytorium CachyOS lub Arch Linux, użyj:
sudo pacman -Syu nazwa_pakietu
💡Ważne! – sudo pacman -Syu nazwa_pakietu podajemy gdy nie wykonaliśmy wcześniej aktualizacji, a chcemy zainstalować pakiet!
W innym przypadku wystarczy sudo pacman -S nazwa_pakietu.

🧰 Instalacja pakietów z AUR (Arch User Repository)
Zainstalujemy sobie narzędzie, które ułatwia instalację oprogramowania z AUR:
sudo pacman -S yay

Aktualizacja wszystkich pakietów (łącznie z AUR):
yay -Syu

Instalacja aplikacji z AUR przez yay, jest analogiczna w większości przypadków do pacman.
🧹 Porządki w systemie
W miarę używania systemu, warto czasem wyczyścić pamięć podręczną pakietów:
sudo paccache -r

Lub, aby usunąć wszystko oprócz najnowszej wersji:
sudo paccache -rk1

Oczywiście istnieje wiele komend tak w pacman jak i w yay. Ja np lubię jeszcze dwie:
yay -Ps służy do wyświetlania statystyk systemu pakietów w systemie Arch Linux i jego pochodnych (np. CachyOS, EndeavourOS, Garuda).
yay -Scc czyści cache pakietów używanych przez pacman i yay.
Dzięki temu zwalniasz miejsce na dysku, usuwając stare paczki przechowywane w katalogu:
/var/cache/pacman/pkg/
yay -Ps

yay -Scc

Więcej komend i jak obsługiwać wyżej wymienione znajdziecie w linkach poniżej:
Super! mamy ogarnięte instalowanie aplikacji z terminala. W drugiej części zajmiemy się odpowiednikami graficznymi GUI (osobiście zalecam terminal) 👍
Salut! 🫡
Jeśli potrzebujesz prosty program do obsługi serwisu, jest dostępny tutaj: SerwisApp👈
☕ Jeśli chcesz dodatkowo postawić mi kawę i dorzucić cegiełkę do rozwoju strony – będzie to świetna motywacja do dalszego pisania.

